LDEK a staż i prawo wykonywania zawodu dentysty

LDEK a staż to dwa niezależne warunki pełnego prawa wykonywania zawodu (PWZ) lekarza dentysty: musisz odbyć staż podyplomowy i zdać LDEK, ale kolejność jest dowolna. LDEK możesz zdawać jeszcze na studiach (po 8 semestrach), przed stażem albo w jego trakcie. Pełne PWZ przyznaje okręgowa rada lekarska dopiero, gdy masz oba elementy oraz dyplom. Poniżej wyjaśniamy, jak to wygląda krok po kroku — na podstawie art. 5 i 15a–15f ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty (tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 37).

Ścieżka do PWZ krok po kroku

1. Studia — dyplom lekarza dentysty.
2. PWZ na czas stażu — okręgowa rada lekarska przyznaje je absolwentowi na okres odbywania stażu (art. 5 ust. 7).
3. Staż podyplomowy — 12 miesięcy.
4. LDEK — zdany w dowolnym momencie (także przed dyplomem, po 8 semestrach; art. 14a ust. 4).
5. Pełne PWZ — po zakończeniu stażu i zdaniu LDEK, na czas nieokreślony.
6. Wpis do okręgowego rejestru lekarzy i na listę członków izby lekarskiej.

Co daje PWZ na czas stażu?

Lekarz dentysta stażysta wykonuje zawód wyłącznie w miejscu odbywania stażu — z wyjątkiem obowiązku udzielania pomocy w stanach nagłych (art. 30); zakres uprawnień stażysty wylicza art. 15b. W trakcie stażu może m.in.:

• badać pacjentów i udzielać porad po konsultacji z opiekunem,
• samodzielnie stosować metody, których umiejętność potwierdził opiekun,
• wystawiać recepty — ale nie recepty pro auctore i pro familiae,
• zabiegi o podwyższonym ryzyku wykonywać tylko wspólnie z lekarzem z pełnym PWZ.

Jak wygląda staż lekarza dentysty?

Zasady wynikają z art. 15 i 15a–15f ustawy:

• Czas: nie krócej niż 12 miesięcy (art. 15 ust. 7).
• Forma: umowa o pracę na czas określony z podmiotem prowadzącym staż (art. 15a ust. 1). Podmiot musi umożliwiać realizację programu w co najmniej dwóch z dziedzin: stomatologii zachowawczej, chirurgii stomatologicznej, stomatologii dziecięcej i protetyki stomatologicznej, a brakujące części realizuje się w ramach oddelegowania do innych podmiotów (art. 15e).
• Start: 1 marca albo 1 października; w uzasadnionych przypadkach okręgowa rada lekarska może wyrazić zgodę na inny termin (art. 15 ust. 8–9).
• Skierowanie: okręgowa rada lekarska w porozumieniu z marszałkiem województwa, przez SMK, na Twój wniosek (art. 15d).
• Nadzór: stażysta pracuje pod nadzorem opiekuna; dentysta może odbywać staż także pod nadzorem lekarza dentysty wykonującego zawód co najmniej 3 lata (art. 15b ust. 1).

Program obejmuje dziedziny: chirurgię stomatologiczną, stomatologię dziecięcą, ortodoncję, periodontologię i choroby błony śluzowej, protetykę stomatologiczną oraz stomatologię zachowawczą z endodoncją, a także szkolenia (m.in. z bezpieczeństwa pacjenta, profilaktyki onkologicznej, leczenia bólu, kurs z medycyny ratunkowej oraz z zakresu komunikacji, zdrowia publicznego, orzecznictwa i prawa medycznego, w tym bioetyki). Podział czasu na poszczególne staże cząstkowe określa ramowy program stażu — jego aktualną wersję sprawdź w OIL, bo zmienia się częściej niż ustawa.

Dokumentem potwierdzającym realizację programu jest Elektroniczna Karta Stażu Podyplomowego Lekarza Dentysty (EKSP) prowadzona w SMK (art. 15f). Staż przedłuża się o czas nieobecności, m.in. z powodu choroby, macierzyństwa, urlopu wychowawczego, urlopu bezpłatnego do 3 miesięcy czy przerwy do 14 dni przy zmianie miejsca stażu (art. 15a ust. 2).

Warunki PWZ — pełna lista

PWZ przyznaje okręgowa rada lekarska osobie, która:

1. jest obywatelem Polski lub innego państwa UE,
2. ma dyplom lekarza dentysty,
3. ma pełną zdolność do czynności prawnych,
4. ma stan zdrowia pozwalający na wykonywanie zawodu,
5. wykazuje nienaganną postawę etyczną,
6. włada językiem polskim w mowie i piśmie w zakresie niezbędnym do pracy.

Absolwent polskiej uczelni musi dodatkowo odbyć staż i zdać LDEK. Egzamin zdajesz po polsku lub w języku, w którym prowadzone były studia (LDEK po angielsku).

Co z dyplomem zagranicznym?

• Dyplom z innego państwa UE (z wykazu dyplomów i świadectw z art. 6b) — co do zasady PWZ bez stażu i bez LDEK, ale pod warunkiem kompletnej dokumentacji (art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. c oraz ust. 3–4 i 6). Przypadek zawsze potwierdź w OIL.
• Dyplom spoza UE — nostryfikacja albo LDEW (egzamin weryfikacyjny), a potem staż i LDEK.

LDEW to nie LDEK: absolwent spoza UE, który zdał LDEW, nadal musi odbyć staż i zdać LDEK.

Projekt: staż krótszy o połowę?

Według doniesień prasowych Ministerstwo Zdrowia przygotowało projekt nowelizacji ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty (ocena skutków regulacji nosi oznaczenie UD384 i datę 3 czerwca 2026 r.), który ma m.in. skrócić staż podyplomowy o połowę. Naczelna Rada Lekarska wnioskuje o zaprzestanie prac nad projektem. Źródła opisują go różnie, a w naszych sprawdzeniach nie znaleźliśmy ostatecznego tekstu ani daty wejścia w życie, więc traktuj to jako projekt, który nie obowiązuje. Na egzaminie i w planowaniu stażu opieraj się na przepisach obowiązujących: staż trwa co najmniej 12 miesięcy. Projekt łączy się według mediów także ze zmianami w LDEK (koniec jawnej bazy) — szczegóły tutaj.

Jak zaplanować LDEK względem stażu?

Więcej o wyborze momentu: LDEK po 4. roku czy po studiach?. O specjalizacji po stażu: Wynik LDEK a specjalizacja. Podstawy egzaminu: LDEK — jak wygląda egzamin. W kursie zdajLEK zagadnienia PWZ, stażu i specjalizacji obejmuje lekcja Bioetyka i prawo 2.