zdajLEKPytania CEM z pediatrii — najczęstsze tematy na LEK
Spis treści
- Jakie tematy z pediatrii wracają najczęściej?
- Jak wyglądają pytania z pediatrii?
- Jakie są typowe pułapki w pediatrii?
- Jakie liczby i granice z pediatrii warto znać na pamięć?
- Dwa własne przykłady do przećwiczenia
- Jak rozwiązywać pytania z pediatrii?
- Jak ćwiczyć na naszych pytaniach?
- Najczęściej zadawane pytania
Pytania z pediatrii na LEK to 29 pytań z 200 (w tym neonatologia). Przejrzeliśmy nasz zbiór 382 pytań z pediatrii z bazy CEM z kluczem i wyjaśnieniami (po odrzuceniu unieważnionych i wątpliwych) i policzyliśmy, które tematy wracają najczęściej. To nie jest statystyka konkretnej sesji, ale obraz tego, na czym warto się skupić: pediatria bardzo lubi choroby zakaźne, nefrologię, hematologię i szczepienia.
Jakie tematy z pediatrii wracają najczęściej?
Pytania przypisaliśmy do lekcji kursu zdajLEK. Proporcje są przybliżone:
| Temat | Udział w naszej bazie |
|---|---|
| Hematologia i onkologia dziecięca | ok. 13% |
| Choroby zakaźne wieku dziecięcego | ok. 13% |
| Nefrologia i urologia dziecięca | ok. 11% |
| Endokrynologia i zaburzenia wzrastania | ok. 9% |
| Zakażenia układu oddechowego i laryngologia | ok. 8% |
| Rozwój, żywienie i profilaktyka (w tym szczepienia) | ok. 8% |
| Alergologia i pulmonologia dziecięca | ok. 8% |
| Neonatologia | ok. 5% |
| Genetyka i choroby metaboliczne | ok. 5% |
| Gastroenterologia dziecięca | ok. 5% |
| Reumatologia i ortopedia dziecięca | ok. 4% |
| Stany nagłe | ok. 4% |
| Neurologia | ok. 3% |
| Kardiologia dziecięca | ok. 3% |
Pierwsza trójka (hematoonkologia, choroby zakaźne, nefrologia) to razem prawie 40% naszej bazy. Neonatologia i kardiologia stanowią w niej niewielką część, ale na egzaminie żółtaczka noworodkowa, resuscytacja noworodka i wady serca są pewnikami, więc ich nie pomijaj.
W pediatrii najbardziej opłaca się opanować powtarzalne „klasyki”: wysypki i choroby zakaźne (odra, różyczka, ospa, płonica), zespół nerczycowy i ZUM, ITP i hemofilię, białaczkę limfoblastyczną oraz szczepienia.
Jak wyglądają pytania z pediatrii?
Na podstawie prostego wyszukiwania słów w treściach szacujemy, że ok. 18% pytań z pediatrii to pytania z negacją („wskaż fałszywe”), ok. jedna piąta zaczyna się od opisu konkretnego dziecka, a ponad połowa ma w odpowiedziach liczby (wiek, dawki, progi, czasy). To szacunek, nie dokładna statystyka. Dużo jest pytań o wiek: kiedy zarasta ciemiączko, kiedy dziecko siada, kiedy podaje się szczepionkę.
Przykład pytania (pytanie z bazy CEM):
Bezwzględnym przeciwwskazaniem do wykonania szczepienia u dziecka jest: A. niedożywienie, B. aktualne podawanie antybiotyku, C. zakażenie górnych dróg oddechowych z gorączką, D. anafilaktyczna reakcja na składnik szczepionki w wywiadzie, E. wszystkie wyżej wymienione.
Odpowiedź: D. Anafilaksja po poprzedniej dawce lub składniku szczepionki jest prawdziwym przeciwwskazaniem. Pozostałe opcje to klasyczne „rzekome przeciwwskazania”. W kursie zdajLEK temat szczegółowo omawia lekcja Pediatria 1.
Wskaż typowe cechy pseudohypoparatyroidyzmu:
Pseudohipoparatyroidyzm to oporność na PTH: PTH wysokie, Ca niskie, fosforany wysokie, brak fosfaturii i wzrostu cAMP po PTH; osteodystrofia Albrighta (krótkie IV-V kości śródręcza).
Pytania z publicznej bazy CEM, odpowiedzi i wyjaśnienia opracował zespół zdajLEK.
Jakie są typowe pułapki w pediatrii?
Rzekome przeciwwskazania do szczepień
Nie są przeciwwskazaniem: katar, przyjmowanie antybiotyku, wcześniactwo (szczepisz według wieku metrykalnego), alergia na jajo przy MMR, drgawki gorączkowe w wywiadzie, karmienie piersią. Prawdziwe to anafilaksja, niedobór odporności i ciąża przy szczepionkach żywych, encefalopatia po krztuścu oraz wgłobienie przy szczepionce przeciw rotawirusom. W bazie jest też pytanie, w którym „brakującą dawkę MMR można podać tylko w 10. roku życia” jest zdaniem fałszywym — dawkę podaje się w dowolnym wieku. O schemacie szczepień piszemy w artykule kalendarz szczepień na LEK.
Żółtaczka noworodków
Żółtaczka w pierwszej dobie życia jest zawsze patologiczna (konflikt Rh lub AB0, test Coombsa). Żółtaczka z mleka matki nie jest powodem do przerwania karmienia. Acholiczne stolce z podwyższoną bilirubiną sprzężoną to atrezja dróg żółciowych — operacja Kasai przed ok. 60. dniem życia.
Zespół nerczycowy i ZUM
U dziecka w wieku 1–10 lat zespół nerczycowy to zmiany minimalne, leczony prednizonem bez biopsji. Powikłaniem jest spontaniczne zapalenie otrzewnej (pneumokoki) i zakrzepica. W ZUM u niemowlęcia mocz pobierasz cewnikiem lub nakłuciem nadłonowym, a po pierwszym gorączkowym ZUM wykonujesz USG.
Hematologia
ITP u zdrowego dziecka po infekcji, bez organomegalii, kończy się zwykle obserwacją. Hemofilia daje izolowane wydłużenie APTT. Najczęstszy nowotwór dziecięcy to ostra białaczka limfoblastyczna (szczyt 2–5 lat).
Wysypka, która nie blednie, plus gorączka to meningokokemia: cefalosporyna III generacji natychmiast, jeszcze przed transportem do szpitala. Wiele pytań o „co dalej” sprawdza właśnie tę kolejność.
Jakie liczby i granice z pediatrii warto znać na pamięć?
Ponieważ ponad połowa pytań ma w odpowiedziach liczby, zbierz je w jednej ściądze. Część z nich to klasyczne dystraktory „o jeden krok”.
| Temat | Wartość | Pułapka |
|---|---|---|
| Wzrost i masa | 50 cm przy urodzeniu, 75 cm w 1. roku, 100 cm w 4. roku; masa ×2 w 5. miesiącu, ×3 w 12. | pytania o „podwojenie masy” pomijają miesiące |
| Rozwój ruchowy | 6 mies. siedzi z pomocą, 7–8 siedzi sam, 9 staje, 12 idzie | mylenie siedzenia z pomocą i bez |
| Apgar | tętno 100/min to już 2 punkty | tętno 98/min to 1 punkt; w Silvermanie więcej punktów oznacza większą duszność |
| Resuscytacja noworodka | uciśnięcia przy tętnie < 60/min, rytm 3:1 | u starszych dzieci 15:2 |
| Noworodek donoszony | od 37+0 tygodnia | 36+6 to jeszcze wcześniak |
| Witamina D | 400 IU dziennie u niemowląt 0–6 miesięcy | dotyczy także karmionych mieszanką |
| Rozszerzanie diety | okno 17.–26. tydzień życia | dawne zalecenia: glutenu „między 5. a 6. miesiącem” |
| BCG i WZW B | pierwsza doba życia | najczęstsze pytanie z kalendarza |
| Druga dawka MMR | 6. rok życia | w kalendarzach sprzed 2019 r. było to 10. rok życia |
| Zgłoszenie NOP | do PPIS w ciągu 24 godzin | dystraktory: NFZ, Rzecznik Praw Pacjenta, 7 dni |
„50 → 75 → 100” to wzrost (cm) przy urodzeniu, w 1. roku i w 4. roku życia. Z kolei „Słucham, patrzę, chodzę, ciśnę” przypomina o badaniach przesiewowych: słuch u noworodka, oczy (czerwony odblask), biodra (USG) i ciśnienie od 3. roku życia.
Dwa własne przykłady do przećwiczenia
Pytania ułożyliśmy sami, według schematów z bazy.
Noworodek donoszony, 3. doba życia, karmiony piersią, stan dobry. Żółtaczka pojawiła się w 3. dobie, bilirubina całkowita rośnie, ale nie przekracza progu fototerapii. Które postępowanie jest właściwe? A. przerwanie karmienia piersią na 48 godzin, B. kontynuacja karmienia i kontrola bilirubiny, C. natychmiastowa transfuzja wymienna, D. dokarmianie wodą, E. antybiotyk dożylny.
Odpowiedź: B. To obraz żółtaczki fizjologicznej (po 24 godzinach, bilirubina pośrednia, dobry stan). Żółtaczka nie jest powodem do przerwania karmienia piersią. Przy dłuższym utrzymywaniu się żółtaczki sprawdź bilirubinę sprzężoną i wynik przesiewu TSH.
3-letnie dziecko z gorączką 39 °C od dwóch dni, bladością, wybroczynami na skórze i bólami kostnymi. W morfologii: leukopenia, niedokrwistość, małopłytkowość. Czego nie wolno zrobić przed pełną diagnostyką? A. wykonać rozmazu krwi obwodowej, B. oznaczyć LDH, C. podać glikokortykosteroid z powodu podejrzenia choroby reumatycznej, D. skierować do ośrodka hematologicznego, E. ocenić węzły chłonne i śledzionę.
Odpowiedź: C. Objawy kostno-stawowe z cytopenią sugerują ostrą białaczkę. Glikokortykosteroid może zamaskować obraz szpiku, dlatego najpierw potrzebna jest diagnostyka hematologiczna.
Więcej o noworodkach, w tym resuscytacji, żółtaczkach i infekcjach, znajdziesz w artykule neonatologia na LEK, a o chorobach zakaźnych wieku dziecięcego w tekście choroby zakaźne dzieci na LEK. Rozkład pytań w całym teście sprawdzisz w narzędziu rozkład pytań na LEK.
Jak rozwiązywać pytania z pediatrii?
- Zacznij od wieku dziecka. To on decyduje o rozpoznaniu, normie i leczeniu (inna gorączka u noworodka, inna u dziecka w wieku przedszkolnym).
- Zapamiętuj w tabelach: normy rozwoju, odruchy noworodkowe, wysypki, szczepienia.
- Pytaj, co jest najczęstsze w danym wieku. Najczęstszy czynnik ZOMR u noworodka to GBS, u starszych dzieci pneumokoki i meningokoki.
- Nie wyciągaj wniosków z dorosłej interny. Dawki, wskazania i normy u dzieci często są inne.
Jak ćwiczyć na naszych pytaniach?
Cały dział w bazie pytań z wyjaśnieniami znajdziesz na stronie pytania CEM z pediatrii. Pełny przegląd działu opisuje artykuł Pediatria na LEK. Zasady korzystania z całej bazy opisujemy w tekście Baza pytań LEK.
Najczęściej zadawane pytania
Ile pytań z pediatrii jest na LEK?
29 z 200, wliczając neonatologię (rozporządzenie MZ, Dz.U. 2025 poz. 1132, § 2).
Które tematy z pediatrii pojawiają się najczęściej?
W naszej bazie najwięcej pytań dotyczy hematologii i onkologii dziecięcej oraz chorób zakaźnych (po ok. 13%), a następnie nefrologii dziecięcej (ok. 11%) i endokrynologii (ok. 9%).
Czy warto znać kalendarz szczepień na pamięć?
Tak. Pytania o szczepienia dotyczą wieku podania, przeciwwskazań i postępowania po niepożądanym odczynie poszczepiennym (zgłoszenie do PPIS w ciągu 24 godzin). Kalendarz zmienia się co roku, więc korzystaj z aktualnego Programu Szczepień Ochronnych.
Czy pytania z pediatrii zawierają dużo liczb?
Ponad połowa pytań ma w odpowiedziach liczby, najczęściej wiek, dawki i progi. Warto uczyć się ich z tabel.
Jak powtarzać pediatrię przed egzaminem?
Najpierw tematy o największym udziale (hematoonkologia, choroby zakaźne, nefrologia), potem neonatologia i szczepienia, a na końcu pytania mieszane z wyjaśnieniami.
1/2 Dziecko 10-letnie, u którego rok temu rozpoznano cukrzycę, w okresie niemowlęcym otrzymało pełne szczepienie podstawowe przeciwko WZW B. Rodzice pytają, czy w związku z rozpoznaniem cukrzycy dziecko wymaga ponownego szczepienia przeciwko WZW B. Wskaż prawidłową odpowiedź:
Wg PSO osoby z cukrzycą to grupa ryzyka WZW B: u zaszczepionych ocenia się anty-HBs; ≥10 j.m./l = ochrona, <10 j.m./l – dawka „challenge” i kontrola miana, w razie braku odpowiedzi dokończenie cyklu (łącznie 1–3 dawki).
2/2 Które z poniższych nie jest kryterium diagnostycznym bólów wzrostowych u dzieci (wg Petersson i Mellson)?
Kryteria bólów wzrostowych: wiek 3-12 lat, ból niecodzienny, wieczorem/w nocy, symetryczny w kończynach dolnych, bez objawów ogólnych; wywiad rodzinny nie jest kryterium.
W kursie do LEK masz 3 021 takich pytań z omówieniem każdej odpowiedzi — a błędne same wracają w powtórkach, aż je zapamiętasz.
Wypróbuj kurs za darmo — lekcja demoPytania z publicznej bazy CEM, odpowiedzi i wyjaśnienia opracował zespół zdajLEK.
Okresy życia dziecka
| Okres | Wiek |
|---|---|
| Noworodkowy | 0–28 dni |
| Niemowlęcy | 1.–12. miesiąc |
| Poniemowlęcy (wczesnodziecięcy) | 1–3 lata |
| Przedszkolny | 4–6 lat |
| Szkolny | 7 lat – pokwitanie |
| Pokwitania (dojrzewania) | dziewczęta ok. 10–16, chłopcy ok. 12–18 lat |
- Najszybsze tempo wzrastania jest w życiu płodowym i 1. roku życia, drugie przyspieszenie — skok pokwitaniowy.
- U dziewcząt skok wzrostowy występuje wcześniej (na początku pokwitania), u chłopców później (w środkowej fazie).
- Masa ciała w 1. roku życia
- Długość ciała i obwód głowy
- Ciemiączka
- Zaburzenia zarastania ciemiączek
- … i 64 kolejnych fiszek w tej lekcji
Ucz się do LEK z planem, a nie z chaosu
- Plan dzień po dniu do daty Twojego egzaminu — wiesz, co zrobić dziś.
- 79 lekcji w krótkich fiszkach, ułożonych pod rozkład pytań na egzaminie.
- 3 021 pytań z bazy CEM z wyjaśnieniem każdej odpowiedzi.
- Powtórki, które same wracają z tym, czego jeszcze nie umiesz.
Demo bez rejestracji. Płacisz raz — za 30, 90, 180 albo 360 dni. Bez umowy i automatycznych pobrań.
Artykuł ma charakter edukacyjny i przygotowuje do egzaminu. Przepisy i wytyczne sprawdzaliśmy w dniu publikacji — przed egzaminem upewnij się w źródłach CEM. Widzisz błąd? Napisz: kontakt.
Czytaj dalej
Powtórka do LEK
Choroby zakaźne wieku dziecięcego na LEK — wysypki
Odra, różyczka, ospa, rumień zakaźny, trzydniówka, płonica i mononukleoza na LEK: znaki rozpoznawcze, tabela różnicowa…
9 min czytania
Powtórka do LEK
Neonatologia na LEK — Apgar, żółtaczka, wcześniak
Neonatologia na LEK w pigułce: skala Apgar, resuscytacja noworodka, żółtaczki, RDS i przesiew noworodkowy. Z…
8 min czytania
Powtórka do LEK
Pediatria na LEK — 29 pytań: najważniejsze tematy
Pediatria na LEK to 29 pytań z 200. Które tematy padają najczęściej (infekcje, hematoonkologia, nerki…
8 min czytania
Powtórka do LEK
Stany nagłe u dzieci na LEK — drgawki, odwodnienie, BLS
Stany nagłe u dzieci na LEK: ABCDE, resuscytacja PLS (ERC 2025), zadławienie, wstrząs i sepsa (Phoenix), drgawki…
9 min czytania